Wat in Boekel kan, kan in Haaren ook!

De VVD Haaren is zeer gecharmeerd van de zgn. ‘Boekel-variant’. Hiermee wordt de aanpak van de gemeente Boekel op het gebied van ruimtelijke ordening bedoeld. De gemeente Boekel heeft een aantal in het oog springende maatregelen getroffen om regels en bureaucratie terug te dringen. Daardoor kan sneller en meer worden gebouwd en worden bovendien kosten bespaard. Lijstrekker Ton van de Ven, wethouder van Financiën Wil van Nistelrooij en Ed van der Sande (naast kandidaat voor de VVD Haaren ook VVD Tweede Kamerlid) gingen op bezoek bij burgemeester H.G.M. van de Vondervoort om meer te weten te komen over de succesvolle aanpak van de gemeente Boekel.

Deregulering
De maatregelen die door de gemeente Boekel zijn getroffen zijn allemaal voorbeelden van ‘deregulering’. Regelingen voor onder meer mantelzorg, de welstandstoetsing en bouwvergunningen zijn in Boekel drastisch vereenvoudigd. Burgemeester Van der Vondervoort: ‘In principe keuren wij in Boekel alle verzoeken voor mantelzorg verbouwingen goed. In Boekel hebben circa 150 huishoudens hun garage of schuur omgebouwd tot een volwaardige woonvoorziening waar zij hun vader, moeder of hulpbehoevende familielid kunnen laten inwonen. Waarom zouden we moeilijk doen als zij hun familie willen helpen? Voorwaarde is dat het om zorg gaat en dat de garage niet meer wordt bewoond zodra die situatie eindigt. En daar houdt iedereen zicht netjes aan.’

Welstandstoetsing
Daarnaast is in Boekel de welstandstoetsing afgeschaft. Van der Vondervoort: ‘Het is toch onzin dat ambtenaren het werk van architecten gaan controleren! Dat vertraagt onnodig de boel en kost een hoop geld. Bovendien hebben architecten ervoor gestudeerd en ambtenaren niet. De vrees bestond aanvankelijk dat er dan opeens paarse huizen gebouwd zouden gaan worden, maar het tegendeel is waar. Mensen worden verantwoordelijk voor hun eigen huis en die willen echt niet in een lelijk huis wonen. Je ziet juist het dorpse karakter weer terugkeren: Kleinere huizen naast grotere huizen, afgestemd op de behoeften van de bewoners en passend in de omgeving. Boekel wordt juist veel mooier zo. Ga maar kijken! Niet alles is precies hetzelfde zoals in de gemiddelde nieuwbouwwijk.’

 Ton van de Ven, Wil van Nistelrooij en Ed van der Sande bekijken huizen in Boekel die zonder welstandstoetsing zijn gebouwd.

 Bouwvergunningen
Een derde opvallende maatregel is dat de procedure rond het aanvragen van bouwvergunningen sterk vereenvoudigd is. ‘In Boekel krijg je nu je bouwvergunning aan het loket mee. Dat doen we door de aanvragers verantwoordelijk te maken. Je moet wel aan een aantal voorwaarden voldoen en bijvoorbeeld met een gecertificeerde architect werken. Maar als je dat doet kun je wat ons betreft meteen aan de slag. En als je je niet aan de afspraken houdt, weten we je te vinden. Je ziet daardoor dat architecten zich exact aan de regels gaan houden, want die willen niet dat hun naam bezoedeld wordt. En voor de aanvrager is door deze efficiëntere aanpak de hele procedure niet alleen sneller maar ook een stuk goedkoper.’

Leefbaarheid
Hoe is de burgemeester op het idee gekomen om deze maatregelen door te voeren? Van der Vondervoort: ‘De basisgedachte is dat we de inwoners van deze gemeente daadwerkelijk willen helpen. Wat het rijk of de provincie wil, vind ik niet zo spannend. Het gaat er om wat de mensen in de gemeente willen. En die mensen willen vooral een leefbare omgeving. Een nette en veilige buurt met goede voorzieningen. Wij denken dat als je mensen de vrijheid geeft om die omgeving zelf mee te creëren, je ze ook verantwoordelijk kunt stellen voor het onderhoud daarvan. Dat ze zich ook socialer gaan gedragen. En dat blijkt te werken. Mensen pakken die verantwoordelijkheid. Ik zeg niet dat dit model overal werkt, maar juist in kleinere plattelandsgemeentes zoals Boekel en Haaren is het een zeer kansrijke werkwijze.’

Voorbeeldfunctie
Boekel vervult een voorbeeldfunctie voor veel gemeenten. Hoe komt het dan dat nog maar weinig gemeenten een soortgelijk beleid hebben ingevoerd? ‘Dat heeft vooral te maken met ambtelijke macht. Ambtenaren zien hun baan en hun invloed in rook opgaan. Die angst is voor een deel gegrond, want er zijn nu eenmaal minder mensen nodig om dit beleid uit te voeren. Maar aan de andere kant wordt het werk ook een stuk leuker. In plaats van dat je tegen mensen moet zeggen dat iets niet kan of mag, kun je ze nu stimuleren en begeleiden. Dat is veel dankbaarder werk en dat zie ik ook terug bij mijn eigen ambtenaren. De aanvankelijke scepsis is weg en men heeft plezier in de meer gevarieerde werkzaamheden die ze nu uit moeten voeren.’

Bouwen in Haaren
Voor Haaren zijn een aantal bestemmingsplannen in de maak. Moeten die eerst af zijn voordat het beleid van Boekel kan worden geïntroduceerd? Van der Vondervoort: Nee, waarom? Die waren bij ons ook nog niet af. Anders ben je zo weer een paar jaar verder. Uiteraard is het belangrijk dat er goede bestemmingsplannen komen, maar je kunt toch ook met de huidige plannen al tot deze aanpak overgaan? Zolang iedereen maar weet wat wel en niet kan en wie verantwoordelijk is. Ik zie niet in waarom dat in Haaren ook niet zou kunnen.’
Momenteel wordt in Haaren ook veel gepraat over bouwen in eigen beheer. Een prima initiatief, maar ook dan zal de bouwer tegen tijd- en geldverspillende bureaucratie en regelgeving aanlopen op het gemeentehuis. Hoe kijkt de burgemeester daar tegenaan? ‘Dat klopt. Bouwen in eigen beheer is zeker een goed initiatief. Maar ik denk dat je ook de regelzucht moet terugdringen en inwoners meer eigen verantwoordelijkheid moet durven geven als gemeente. Anders blijft ook bouwen in eigen beheer een frustrerend en tijdrovend proces.’